Sức mạnh của networking đối với nghề viết lách tự do

Khi mới chuyển hướng sang công việc viết lách tự do, với tính cách của người hướng nội, mình rất rụt rè. Mình chỉ âm thầm tham gia các hội nhóm và lặng lẽ theo dõi các cây viết thành công. Mình dè xẻn từng nút like và không bao giờ bình luận cho dù vô cùng yêu thích hay tâm đắc bài viết của ai đó. Mãi tới khi đấu thầu (pitch) công việc nhiều lần không thành công và cảm thấy quá mệt mỏi, mình mới quyết định thay đổi.


Mình tắt chế độ “invisible” và quyết tâm lộ diện với tư cách là một cây viết chuyên nghiệp. Mình chuyển từ fan âm thầm theo dõi “thần tượng” sang kết bạn. Mình cởi mở chia sẻ suy nghĩ và mạnh dạn gửi mail tâm sự, đề nghị hợp tác với các cây viết khác. Kết quả là chỉ sau 2 tuần, mình có được 3 công việc từ 3 khách hàng khác nhau. Mọi e dè rằng mình là người mới, chưa có kinh nghiệm đã bị đập tan. Giờ đây, mình tự tin và vui vẻ hơn, mình không còn đứng trong bóng tối mà đã trở thành một phần của cộng đồng cây viết tự do chuyên nghiệp, điều mà trước đây mình luôn khao khát nhưng không dám hành động.


Đó chính là sự quan trọng và cần thiết của networking mà mọi cây viết tự do cần biết và xây dựng ngay khi bắt đầu hành trình này. Những tiết lộ dưới đây sẽ giúp bạn bật nút “available” để sẵn sàng kết nối và thành công nhanh hơn, “giàu có” sớm hơn với sự nghiệp viết lách tự do.


Vai trò của networking với người viết

Nguồn: Freepik

Vững vàng hơn trên con đường viết lách chuyên nghiệp


Không cần đăng ký một khóa học đắt đỏ, bạn có thể học hỏi từ chính networking của mình. Khi kết nối với các cây viết có kinh nghiệm, bạn sẽ biết cách họ tư duy, sáng tạo và làm việc. Mình được truyền cảm hứng để quyết tâm buông bỏ công việc full-time rồi chuyển hướng sang viết lách từ chị Mỹ Hường. Mình xác định được lộ trình trở thành cây viết chuyên nghiệp từ chị Linh Phan để không bối rối và hụt hẫng khi bắt tay thực hiện. Mình học cách viết bài chuẩn SEO từ chị Thủy Trà và chị Lê Hải. Mình biết đến các khóa học online miễn phí và bổ ích từ chị Hạnh Nguyễn và cách sáng tạo nội dung “tào lao” nhưng hấp dẫn từ chị Hoàng Hạnh. Nếu muốn thành công, hãy đứng trên vai người khổng lồ và networking chất lượng sẽ kéo những người khổng lồ đó sát về phía bạn.


Khi kết nối với các cây viết khác, bạn có thêm ý tưởng để sáng tạo nội dung. Bạn cũng có thể nhận được những lời khuyên quý giá và miễn phí. Mình đã chủ động gửi mail cho chị Linh Phan để nhờ chị góp ý cho cuốn ebook đầu tay dù mình chưa tham gia khóa coaching 1:1 với chị. Những lời động viên, góp ý của chị giúp mình cải thiện chất lượng nội dung, xác định rõ ràng mục tiêu và tự tin xuất bản cuốn sách. Kết lại cuộc trao đổi, chị nhắn cho mình rằng “Bất cứ khi nào có khó khăn hoặc cần tư vấn thì em cứ ới chị nhé!”. Bạn thấy đấy, những người thầy, đồng nghiệp và bạn bè trong networking chất lượng sẽ luôn sẵn sàng hỗ trợ, giúp đỡ để bạn vững vàng hơn trên hành trình viết lách tự do.


Tiếp cận cơ hội việc làm chất lượng


Giống như câu chuyện mình chia sẻ phía trên, lợi ích rõ ràng nhất khi xây dựng networking chất lượng là gia tăng cơ hội việc làm. Và quan trọng, đó là công việc uy tín, có mức thù lao tốt chứ không rẻ mạt như các bản tin tuyển dụng trong chợ viết. Thậm chí, bạn có thể được các cây viết tự do khác giới thiệu công việc cho khi bạn thể hiện được năng lực bản thân.


Khi kết nối với các cây viết tự do, mình phát hiện ra họ đang viết bài cho một tạp chí mới thành lập nhưng có tôn chỉ hoạt động rõ ràng, đề cao giá trị bài viết và tôn trọng chất xám của người viết. Vậy là mình chủ động gửi mail đấu thầu rồi trở thành cộng tác viên. Khi mình xuất bản cuốn ebook đầu tay, chị Linh Phan đã chia sẻ cuốn ebook giúp mình. Ngay sau đó, một hãng dược chủ động mời mình viết bài cho họ với mức nhuận bút rất ổn. Đó là minh chứng cho việc thay vì tìm kiếm cơ hội việc làm trên chợ viết, bạn nên đầu tư xây dựng networking.


Được lắng nghe, chia sẻ và không cô đơn


Công việc full-time ở văn phòng trước đây cho bạn không khí náo nhiệt, rôm rả khi có đồng nghiệp ngồi kế bên. Những câu chuyện phiếm về công việc, cuộc sống gia đình, đồ ăn thậm chí là showbiz cứ kéo dài miên man. Nhưng khi trở thành cây viết tự do, hầu hết thời gian bạn làm việc một mình tại nhà. Có bao giờ bạn cảm thấy lẻ loi và thèm hơi người? Bạn có nhớ tiếng chuyện trò của đồng nghiệp? Bạn đã từng ước muốn có người để tâm sự, cùng ăn trưa hay san sẻ công việc chưa?


Đây cũng là một trong những hiểu lầm của xã hội đối với công việc tự do, rằng chúng ta lẻ loi, không có bạn bè và đồng nghiệp. Điều đó hoàn toàn sai lầm. Không cần thành lập công đoàn, bạn hoàn toàn có thể xây dựng mối quan hệ tốt đẹp với các cây viết tự do khác. Họ chính là đồng nghiệp hợp tác sản xuất nội dung với bạn. Họ cũng là người bạn tâm giao cổ vũ, giúp đỡ bạn đối diện với khó khăn và chân thành chúc mừng khi bạn thành công. Cho dù chỉ là một tin nhắn, một lời bình luận hay một bức thư điện tử nhưng sự đồng cảm, sẻ chia và hỗ trợ đến từ networking vô cùng lớn lao và giá trị.


Biết mình đang đứng ở đâu và tự tin hơn


Các cây viết giàu kinh nghiệm giống như một tấm gương để bạn soi chiếu bản thân. Khi quan sát và theo dõi họ, bạn biết mình đã đi tới đâu trên hành trình viết lách, bạn đang thiếu sót điều gì và cần làm gì để tiến xa hơn.


Networking cũng giúp bạn bồi đắp sự tự tin bởi bạn là một phần của cộng đồng chứ không chỉ là người ngoài cuộc, đứng bên lề theo dõi. Mở rộng networking chính là lời khẳng định với cả thế giới rằng bạn là cây viết chuyên nghiệp và cam kết sẽ thành công.


Cách xây dựng và duy trì networking cho các cây viết tự do

Nguồn: Freepik

Xây dựng networking online


Bạn có thể kết nối với các cá nhân trên facebook, linkedin hoặc tham gia những cộng đồng liên quan đến viết lách và thị trường ngách. Bên cạnh đó, bạn hãy sử dụng video call để bàn bạc công việc, phỏng vấn hoặc đơn giản là trò chuyện, hỏi thăm nhau. Biện pháp này vừa đơn giản, nhanh gọn vừa an toàn trong thời kỳ dịch bệnh Covid-19 vẫn diễn biến phức tạp.


Xây dựng networking bằng cách “mặt đối mặt”


Gặp mặt trực tiếp để kết nối là một cơ hội để bạn tạm thời rời xa phòng làm việc và giảm bớt triệu chứng ‘thèm hơi người”. Bạn có thể hẹn gặp cộng sự, đối tác ở quán café hoặc tham dự các hội thảo về viết lách và thị trường ngách. Tham gia hội thảo không chỉ đem đến cho bạn kiến thức chuyên môn mà còn là cơ hội để bạn giới thiệu bản thân, xây dựng networking và tìm kiếm khách hàng tiềm năng.


Một vài lưu ý để xây dựng networking chất lượng


Chất lượng chứ không phải số lượng


Không quan trọng bạn tham gia bao nhiêu hội nhóm, không quan trọng số lượng thành viên trong nhóm nhiều hay ít. Điều quan trọng khi lựa chọn và quyết định “hòa mình” vào các hội nhóm trên mạng xã hội là kiến thức, kinh nghiệm hữu ích bạn thu nhận được và các thành viên sẵn sàng hỗ trợ lẫn nhau. Hãy tránh xa những hội nhóm đem lại sự tiêu cực, tranh cãi và phiền muộn. Những nơi đó chỉ nghiền nát năng lượng tích cực và tiêu hao thời gian quý giá của bạn mà thôi.


Chủ động và cởi mở


Hãy chủ động kết nối với những người bạn muốn làm quen. Tất nhiên, sẽ có những cây viết cởi mở đồng ý nhưng cũng có những cây viết thì không. Vậy làm thế nào để giải quyết tình huống đó? Trước khi kết nối, bạn hãy chỉnh sửa trang cá nhân trên facebook và linkedin. Bạn có thể ghi ở phần tiểu sử đầu trang rằng bạn là cây viết tự do hoặc blogger, marketer. Sau đó, hãy xuất bản một vài bài viết chất lượng trong lĩnh vực bạn theo đuổi. Cách này giúp trang cá nhân của bạn chuyên nghiệp hơn và các cây viết khác sẽ biết bạn là ai, từ đó họ dễ dàng chấp nhận lời mời kết nối của bạn.


Nếu với cách trên, bạn vẫn chưa giành được nút “accept” thì hãy chủ động nhắn tin cho cây viết bạn muốn kết nối. Bạn có thể áp dụng mẫu tin nhắn như sau:


“Chào Trang, mình là Hà. Mình là một cây viết tự do về lĩnh vực Dinh dưỡng. Hôm nay, mình đọc được bài viết của Trang trong group Để viết tốt hơn. Mình rất thích bài viết và muốn được kết nối với Trang để học tập nhiều hơn”.

Mình tin với nội dung tin nhắn chân thành và cầu thị như trên, không một cây viết nào từ chối kết nối với bạn. Cách này không chỉ giúp bạn xây dựng networking hiệu quả mà còn là lời giới thiệu bản thân khéo léo với những cây viết lão luyện.


Một cách hiệu quả khác mình thường sử dụng là thả tim và bình luận trên các bài viết của người mình muốn kết nối. Ví dụ, khi muốn xây dựng networking với CEO của một công ty sách, mình đã bình luận rằng “Bao giờ cuốn sách A xuất bản, chị X ơi? Em rất mong chờ cuốn sách này”. Ngay sau đó, lời mời kết bạn mình gửi cách đây 2 tuần được chấp nhận. Cách thức này giúp bạn thu hút sự chú ý, khơi gợi tò mò và không sớm thì muộn, “thần tượng” sẽ nhấn vào trang cá nhân của bạn. Nhưng hãy áp dụng thông minh và khéo léo chứ đừng biến bản thân thành kẻ khủng bố nếu spam like liên tục nhé!


Đừng chỉ “sống ảo”, hãy hành động


Kết nối với cộng đồng là điều tốt nhưng bạn đừng dành quá nhiều thời gian và sự chú tâm cho việc đó. Đừng đong đếm lượt yêu thích và chia sẻ khi đăng bài trong hội nhóm. Cũng đừng gửi vài chục lời mời kết bạn rồi chờ đợi cơ hội việc làm bỗng dưng bay đến với bạn. Thay vào đó, bạn hãy dành thời gian cho người thật, việc thật xung quanh. Hãy sử dụng những kiến thức và kinh nghiệm bạn học được từ networking để viết và sáng tạo chuyên nghiệp hơn. Hãy ra ngoài đi dạo, chăm sóc gia đình và gặp mặt bạn bè để cân bằng cuộc sống.


Cho đi và nhận lại


Bạn đừng chỉ nhận những lợi ích khi kết nối với các cây viết giàu kinh nghiệm hơn, hãy lan tỏa và cho đi giá trị tốt đẹp nữa nhé! Rất nhiều cây viết lão luyện sẵn sàng hướng dẫn và chia sẻ cơ hội việc làm cho những cây viết mới. Và chính bạn cũng lan tỏa ngọn lửa nhiệt huyết ấy bằng cách chia sẻ những kinh nghiệm mình học được trong suốt quá trình làm nghề. Cho đi là một cách tuyệt vời để gây dựng networking chất lượng, bền vững cũng như sống giá trị và hạnh phúc hơn.

Bạn không phải chú sói đơn độc trên hành trình viết lách tự do. Hãy xây dựng networking chất lượng để được “yêu thương”, dạy dỗ và trưởng thành hơn mỗi ngày nhé!


404 views7 comments